مەديتسينا • 28 ناۋرىز, 2018

ەلىمىزدە قاعازسىز مەديتسينا جولعا قويىلادى

536 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

قازىرگى كۇنى ەلىمىزدىڭ بارلىق ايماقتارىندا 3D-پرينتينگ, ونلاين-ساۋدا, ءموبيلدى بانكينگ, تسيفرلى قىزمەت كورسەتۋ سەكىلدى جاڭا زامانعا لايىقتى تەحنولوگيالاردى ادام تۇرمىسىن جەڭىلدەتۋگە قولدانۋ مىندەتى تۇرعاندا ودان دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ دا شەتتەپ قالمايتىنى تۇسىنىكتى. كەشە پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى اسقار جۇماعاليەۆتىڭ قاتىسۋىمەن مەديتسينانى تسيفرلاندىرۋ جونىندە سەمينار-كەڭەس ءوتتى.

ەلىمىزدە قاعازسىز مەديتسينا جولعا قويىلادى

وتىرىس بارىسىندا ءمالىم بولعانداي, قازىرگى تاڭدا ەلىمىز بويىنشا مەملەكەتتىك تاپسىرىسپەن جۇمىس ىستەيتىن 900-دەن استام مەديتسينالىق ۇيىم تسيفر­لاندىرۋعا كوشۋ اياسىندا ناۋ­قاس تۋرالى جازبا جۇرگىزۋدە قاعاز­سىز فورماتقا كوشۋى ءتيىس. رەس­پۋب­ليكالىق ەلەكتروندى دەنساۋلىق ساقتاۋ ورتالىعىنىڭ باس ديرەكتورى ولجاس ابىشەۆتىڭ ايتۋىنشا, قازىرگى ۋاقىتتا دارىگەرلەر ءبىر دەرەكتى 3 رەتتەن جازۋعا ءماجبۇر, الدىمەن قاعازعا تۇسىرەدى, ودان دەنساۋلىق ساقتاۋدىڭ اقپاراتتىق جۇيەلەرىنە جانە دەنساۋلىق مەكەمەسىنىڭ ىشكى اقپاراتتىق جۇيەسىنە ەنگىزىپ, قىرۋار ۋاقىتىن كەتىرەدى. ال تسيفرلى جۇيە قولدانىلسا, مۇنىڭ بارىنەن ارىلىپ, ءتىپتى جاڭادان جۇمىسقا كەلگەن دارىگەردىڭ ءوزى الدىنا كەلگەن پاتسيەنتتىڭ اۋرۋ تاريحىن سۇراستىرىپ وتىرمايدى.

بارلىق مالىمەتتى ينتەرنەت ارقىلى جسن مەن تسيفرلى قولتاڭبا بو­يىنشا قازاقستاننىڭ كەز كەلگەن نۇكتەسىندە, ءتىپتى شەت مەملەكەتتە دە الۋعا بولادى. «قازىر ءتورت وڭىر­دە قاناتقاقتى جوبا رەتىندە قاعاز تۇرىندەگى ەسەپ ۇلگىسىن الىپ تاستا­دىق. جەكە مەديتسينالىق اقپارات­تىق جۇيەلەرمەن ينتەگراتسيا جۇر­گىزدىك. دارىگەر ءبىر رەت قانا دەرەكتەردى ەنگىزەدى, بۇل ء«بىر تەرەزە» ارقىلى دەنساۋلىق ساقتاۋدىڭ اقپاراتتىق جۇيەسىنە اۆتوماتتى تۇردە ءتۇسىپ وتىرادى», دەپ اتاپ ءوتتى و. ابىشەۆ. 

ورتالىق باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, 2018 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن بارلىق ۇيىمدار ناۋقاس تۋرالى جازبا جۇرگىزۋدە قا­عاز­سىز فورماتقا كوشۋى پاتسيەنت­پەن بىرگە امبۋلاتوريالىق كار­تا, دارىگەر جولداماسىن جا­نە دارىلەر ءتىزىمىن الىپ ءجۇرۋ قا­جەت­تىلىگىن جويادى. 

ارينە ءومىردى ساپالى دەڭ­گەيگە كوتەرەتىن جاڭا تەحنولو­گيا­لاردى پايدالانۋدان كىم قاش­سىن؟! الايدا ەلىمىز بويىن­شا ءالى دە ينتەرنەت تۇگىل, قارا­پايىم بايلانىسپەن, قاجەتتى دارىگەر ماماندارمەن, اسپاپ-قۇ­رالدارمەن جابدىقتالعان ءجىبى ءتۇزۋ دەنساۋلىق ساقتاۋ ورىندارىمەن قامتىلماعان قانشاما ەلدى مەكەندەر بار؟ دەگەنمەن ۇكى­مەت بۇل ماسەلەلەر بويىنشا ناق­تى قادامدار ويلاستىرعان ەكەن. جىل سوڭىنا دەيىن مەديتسي­نالىق ۇيىمدار كومپيۋتەرمەن جاب­دىقتالىپ, اقپاراتتىق جۇيە­لەرمەن قامتاماسىز ەتىلەدى. بىراق شالعاي اۋىلداردا ور­نالاسقان مەديتسينالىق جانە فەلدشەرلىك پۋنكتتەردى ينتەرنەت جەلىسىنە قوسۋدا بىرقاتار قيىن­دىقتار بارلىعى ايتىلدى. بۇل ماسەلەنى «قازاقتەلەكوممەن بىرلە­سە شەشۋدى كوزدەپ وتىرمىز. جوس­پارعا سايكەس, 2020 جىلعا دەيىن بارلىق مەديتسينالىق جانە فەلد­شەرلىك پۋنكتتەر, اسىرەسە وقو, سقو, شقو اۋىلدارى ينتەر­نەت جەلىسىنە قوسىلادى. قازىر وڭىر­لەردى ەسەپتەپ جاتىرمىز», دەدى ورتالىق باسشىسى.

سونى­مەن بىرگە وتىرىستا پاتسيەنت­تىڭ ءوز دەنساۋلىعى تۋرالى دەرەكتى دارىگەرگە ۇيدەن شىقپاي-اق, ءمو­بيلدى قوسىمشا ارقىلى جىبەرۋ ماسەلەسى ءسوز بولدى. بۇل سوزىلمالى اۋرۋمەن اۋىراتىندار ءۇشىن وتە ءتيىمدى بولماق. جانە ەم­دەۋمەن قاتار ساۋىقتىرۋدى جۇر­گىزۋدە دە تسيفرلى مەديتسينا كومەگى ايتارلىقتاي ەكەنى اڭگى­مەلەندى. ودان بولەك, قاعاز كارتالار بويىنشا جۇمىستاردىڭ ەكى كەزەڭدە جۇرگىزىلەتىنى حابارلاندى. «بيىلدان باستاپ, ناۋ­قاستاردى تولىق تسيفرلى فورماتتا قابىلداۋدى باس­تايمىز. ەكىنشىدەن, قاعازدا جازىلعان دەرەكتەردى تسيفرلاندىرامىز.

ارينە دەرەكتەردى 100 پروتسەنت تسيفرلاندىرۋ مۇمكىن ەمەس. كەي جاعدايلاردا قاعاز ەسكىرگەن, كەي تۇسىندا دارىگەرلەردىڭ جازۋى تۇسىنىكسىز. سۋرەتكە ءتۇسىرۋ وڭاي, ال ءماتىندى ماشينا وقي الاتىنداي ەتىپ اجىراتۋ قيىن. بۇل باعىت بو­يىنشا دا جۇمىستى باستادىق. جىل سوڭىنا دەيىن قانداي دا ءبىر شەشىم قابىلدانادى. تاعايىنداۋلاردى جوعالتىپ الماۋ ءۇشىن بىرنەشە نۇس­قانى ازىرلەدىك, سكانەرلەۋدى دە, جازبا جۇمىستارىن دا قاتار جۇر­گىزىپ جاتىرمىز», دەيدى ماماندار.

انار تولەۋحانقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان»

سوڭعى جاڭالىقتار